Een wispelturige raad aan het stuur, het college op de achterbank

Eerste helft politiek 2016

We meldden het al eerder: de Lelystadse gemeenteraad neemt een eigen positie in t.o.v. het college van burgemeester en wethouders. Met wisselende meerderheden wordt zo de stad bestuurd. Daar is niets mis mee. Het leidt voor GroenLinks tot goede resultaten en tegelijkertijd tot grote zorgen.

Nieuwe natuur in aanleg, de Markerwadden

Na een (veel te) lange aanloopperiode zetten we nu steeds concreter stappen op het gebied van duurzaamheid. Als de in februari vastgestelde kadernota echt met volle kracht uitgevoerd wordt wachten ons mooie tijden. GroenLinks plaatste via aangenomen amendementen extra accenten in de richting van de circulaire economie en energieneutraal bouwen. Later in het voorjaar gevolgd door o.a. veel aandacht voor afvalscheiding en het stimuleren van duurzaamheidsmaatregelen bij de vervanging van asbestdaken. Zorgen hebben we nog wel over het realiteitsgehalte van de ambities rond windenergie. Maar tegelijkertijd wordt nu gelukkig wel vaart gemaakt met stimuleren van zonne-energie, mede dankzij een bij de begroting 2016 op initiatief van GroenLinks aangenomen motie.

Ook rond de veelkleurigheid van ons samen leven boekten we voortgang. Op ons initiatief gaat het college zich ervoor inzetten dat vluchtelingen vanuit de noodopvang die dat willen in Lelystad kunnen blijven tijdens de asielprocedure en na het verlenen van een status. Dat helpt bij goed en snel inburgeren. Een Regenboogpad zal onze stad binnenkort sieren als symbool voor de gelijkwaardigheid van ieder mens, ongeacht seksuele geaardheid. Het college heeft daarvoor een prominente plek gekozen: tussen station en stadshart.

Stap voor stap komen we verder in het vergroten van de zeggenschap van bewoners. We zijn bezig bij de vorige begroting aangenomen voorstellen voor digitale raadpleging en een geloot burgerpanel te concretiseren. We zijn mede-initiatiefnemer van ideeën om bewoners (bv via een motiemarkt naar Almeers model) een grotere rol te geven in het begrotingsproces. En we steunden de PvdA van harte bij haar inzet voor bewonerszeggenschap over buurtgebonden budgetten (eerste pilot in Lelystad Haven).

In toch wel heel veel gevallen zat het college niet aan het stuur, maar nam het (al dan niet zelf gekozen) plaats op de achterbank:

  • De beperkte scope van het collegevoorstel rond het Stadshart werd (opnieuw) verbreed en geconcretiseerd en daarmee fundamenteel gewijzigd. (zie: https://lelystad.groenlinks.nl/nieuws/stadshart-college-weer-bij-de-les). Bij de kadernota voegden we het Stadshart toe aan de onderwerpen waarop de inzet geïntensiveerd moet worden.

  • Rond de problematiek van de vervanging van asbestdaken nam GroenLinks al eerder initiatief. Terwijl bewoners zich krachtig organiseerden en via inspraak, Buitenraad, gesprekken en schriftelijke bijdragen reële verwachtingen neerlegden bij de raad, kwam het college vooralsnog eigenlijk niet veel verder dan de raad te vragen wat te doen. Met PvdA, D66 en CU stelden we vrij heldere richtlijnen op, die grotendeels door de raad werden aangenomen. Het college moet nu bij de begroting 2017 met de invulling komen. Een kleine kanttekening: onbegrijpelijk vonden we het met één stem meerderheid verwerpen van ons amendement “meedoen voor iedereen mogelijk maken” . We zullen de (SP-)wethouder niettemin houden aan zijn toezegging hier wel serieus naar te willen kijken.

  • “Het dieptepunt van deze raadsperiode” noemden we de gang van zaken rond de Woonvisie. Er lag, na een goed en uitgebreid proces, een acceptabele nota. De raadsmeerderheid, onder aanvoering van de VVD-fractie, amendeerde die, na een lang stil zwijgen in de openbare sessies en veel uitstel, met een “monsteramendement” van vijf kantjes tekst. Concreet leidt dat tot verschraling van de sociale huursector en primaat voor het marktdenken, ook in de ruimtelijke inrichting van de stad. En het bruuskeert de inbreng van velen uit de stad.

  • Een halfwas subsidievoorstel dreigde het lofwaardige initiatief Lelykracht voortijdig om zeep te helpen. Met steun van anderen voorkwamen D66, PvdA en GroenLinks dat door de juiste kaders te stellen, nl. dat in deze bottom up benadering het “eigenaarschap” maximaal bij bewoners moet liggen en dat het project een bijdrage moet leveren aan belangrijke thema’s in de stad, zoals de bestrijding van de tweedeling in de samenleving en het bevorderen van het meedoen van jongeren. Bij de bijna tegelijkertijd uitgebrachte monitor sociaal beleid was onder meer gebleken hoe funest de bezuinigingen op het jongerenwerk uit pakken. Desondanks hadden de vijf jonge raadsleden bijna een jaar nodig om de handen van college en St. Welzijn op elkaar te krijgen voor het project Young Leaders, wat nu eindelijk van start is gegaan en wacht het college verder af. Het zijn twee van de thema’s waar aan GroenLinks de komende periode veel aandacht aan gaat besteden.

  • En waar het college dacht het omvormen van Bataviahaven tot gemeentelijke BV ongeveer af te kunnen doen met een raadsbrief had zij buiten de raad gerekend. Die gaf (onder aanvoering van GroenLinks) aan een uitgewerkt voorstel te willen zien. Toen dat, net voor de vakantie, kwam ontbrak daar de gevraagde fatsoenlijke marktoriëntatie aan en werd niet duidelijk in hoeverre de gemeente haar (beleidsmatige) invloed ook bij uitbesteding zou kunnen houden. Tot (logisch) groot verdriet van de Stichting Bataviahaven moest het college het stuk weer terug nemen. Nader overleg met de raad volgt nu. Voor GroenLinks geldt dat in tijden van schaarste aan overheidsgeld het beheren van een haven niet de allerhoogste prioriteit verdient, hoe belangrijk een goede kustontwikkeling ook is voor Lelystad. Maar juist daar zijn commerciële partijen prima partners voor. Het is een beetje vergelijkbaar met de eerdere onnavolgbare gang van zaken rond het evenemententerrein , waar we (wat ons betreft gelukkig) al lang weinig meer van gehoord hebben.

De laatste raadsactiviteit voor de vakantie bracht 11 raadsleden per boot naar de belangrijkste nieuwe-natuurontwikkeling van dit moment: de Markerwadden. Aannemer Boskalis werkt sinds kort dagelijks met 50 mensen (en ‘s nachts met zo’n 30) continue in een enorm tempo aan de eerste 800 ha van dit “slibmoeras”, toegankelijk vogelparadijs en deze waterzuiveraar van het Markermeer. Natuurmonumenten ontwikkelt het, met de steun van het rijk, de provincie en de Nationale Postcodeloterij. Op Lelystads grondgebied. En de gemeente Lelystad? Die heeft het bestemmingsplan gemaakt. Dat is verklaarbaar. Het plan werd midden in de crisis ontwikkeld, terwijl de grote decentralisaties er aan zaten te komen. Geen periode om eens flink met de gemeentelijke geldbuidel te rammelen. En al snel werd duidelijk dat de Postcodeloterij enthousiast was over het plan. De eerste van de (vooralsnog) vijf eilanden wordt nu in rap tempo aangelegd, voor de tweede is het geld bijna bij elkaar. Voor de verdere ontwikkeling wordt nu onder meer gekeken naar de Metropoolregio Amsterdam (MRA).

Het blijft opvallend hoe weinig kruisbestuiving er is tussen stad en omliggend landschap. Politiek en beleidmatig is het nauwelijks een item, terwijl de kansen juist daar voor het oprapen liggen. Zo bleek ook bij de meet-ups die de provincie dit voorjaar organiseerde ter voorbereiding op de formulering van een nieuw omgevingsplan (het toekomstplan voor Flevoland). Met de combinatie van nieuwe natuur, duurzame landbouw, groen, ruimte, water en recreatie hebben we goud in handen. Voor geweldige woonmilieu’s, voor duurzame werkgelegenheid, voor ontspanning en recreatie. Maar ondertussen moet zelfs een mooi, kleinschalig, initiatief als de pure markt het na korte tijd al weer voor gezien houden.

Er is nog veel te doen …..

18 juli 2016,

De GroenLinks gemeenteraadsfractie;

Judith Boertjens, Kadir Aksoy, Bert de Beer, Bas de Reus, Sjaak Kruis